Pałace Karpniki i Wojanów

Zamek w Karpnikach i pałac w Wojanowie to dwie najbardziej znane rezydencje u zachodnich podnóży Rudaw Janowickich, w Kotlinie Jeleniogórskiej. Oba należą do zespołu „Pałace i parki krajobrazowe Kotliny Jeleniogórskiej”, uznanego w 2011 roku za Pomnik Historii. To świetne uzupełnienie górskiej wycieczki: rano skałki, po południu romantyczne parki i neogotyckie wieże.

Jak dojść / dojechać

Karpniki leżą u stóp Krzyżnej Góry, ok. 1,5 km od Przełęczy Karpnickiej; z wioski prowadzi szlak do schroniska „Szwajcarka”. Wojanów znajduje się kilka kilometrów dalej na zachód, przy drodze z Jeleniej Góry do Janowic Wielkich, nad Bobrem. Przez Wojanów przechodzi zielony Szlak Zamków Piastowskich, który prowadzi przez Przełęcz Karpnicką do Zamku Bolczów.

Co zobaczyć

• Zamek w Karpnikach – dawna warownia na sztucznej wyspie otoczonej fosą, przebudowana w XIX wieku w stylu neogotyku angielskiego według projektu Friedricha Augusta Stülera.
• Park w Karpnikach – romantyczne założenie w stylu angielskim z widokiem na Góry Sokole.
• Pałac w Wojanowie – neogotycka bryła z okrągłymi narożnymi wieżami, renesansowym portalem z szesnastoma herbami i tarasem od strony ogrodu.
• Park w Wojanowie – przekształcony w XIX wieku według planów Petera Josepha Lennégo.

Praktyczne informacje

• Oba obiekty są własnością prywatną i działają jako hotele, więc dostępność wnętrz zależy od zarządców – warto sprawdzić zasady przed przyjazdem.
• Czas: na obejrzenie obu rezydencji z zewnątrz i spacer po okolicy wystarczy ok. 2–3 godzin.
• Dla kogo: miłośnicy architektury i historii, rodziny, rowerzyści.
• Sezon: cały rok; parki najpiękniejsze są wiosną i jesienią.

Ciekawostki i historia

Karpniki w 1822 roku kupił książę Wilhelm Hohenzollern, brat króla Prus Fryderyka Wilhelma III. To on i jego żona Marianna zaprojektowali romantyczny krajobraz okolicy – z krzyżem na Krzyżnej Górze, Szwajcarką i lwem na Starościńskich Skałach. Na zamku bywali członkowie rodziny królewskiej, rosyjskie wielkie księżne i polska arystokracja. Wojanów w 1839 roku otrzymała od ojca, Fryderyka Wilhelma III, księżna Luiza Niderlandzka, a majątek pozostawał w rękach rodziny królewskiej do 1908 roku. Opowieść o „pruskiej Arkadii” w Kotlinie Jeleniogórskiej to wdzięczny temat na wycieczkę z przewodnikiem sudeckim.