Miedzianka

Miedzianka to niewielka wieś na północno-zachodnich stokach Miedzianej Góry, w gminie Janowice Wielkie – a jeszcze do 1945 roku miasto z rynkiem, kościołami i słynnym browarem. Przez siedem stuleci żyła z górnictwa, które ostatecznie doprowadziło do jej zniknięcia. Dziś to jedno z najbardziej poruszających miejsc w Sudetach, łączące historię z pięknym widokiem na Góry Sokole i Karkonosze.

Jak dojść / dojechać

Miedzianka leży kilka kilometrów od Janowic Wielkich, skąd prowadzi do niej lokalna droga. Pieszo można tu dojść z Janowic w ok. godzinę albo połączyć wizytę z wycieczką na Zamek Bolczów i grzbiet Wołka. Wieś w całości leży w Rudawskim Parku Krajobrazowym.

Co zobaczyć

• Kościół św. Jana Chrzciciela z pierwszej połowy XIX wieku – jeden z nielicznych zachowanych budynków dawnego miasta.
• Miejsce dawnego rynku z tablicami, na których stare zdjęcia można porównać z dzisiejszym krajobrazem.
• Kamienica dawnej gospody „Schwarzer Adler” – jedyna ocalała z zabudowy rynku.
• Browar Miedzianka – współczesny browar nawiązujący do lokalnej tradycji, z tarasem i widokiem na Sokolik i Krzyżną Górę.
• Miedziana Góra – pobliskie wzniesienie z punktem widokowym.
• Hałdy i zapadliska – ślady wielowiekowego górnictwa.

Praktyczne informacje

• Czas: spacer po wsi to ok. 1–2 godziny; z dojściem z Janowic Wielkich – pół dnia.
• Trudność: łatwa, głównie drogi i polne ścieżki.
• Dla kogo: miłośnicy historii, czytelnicy reportażu, rodziny, rowerzyści.
• Sezon: cały rok.

Ciekawostki i historia

Wydobycie rud miedzi i srebra prowadzono tu już w średniowieczu, a w 1519 roku Miedzianka otrzymała prawa miasta górniczego. Jednym z jej właścicieli był Justus Decjusz, sekretarz Zygmunta Starego, który w 1539 roku wydał dla niej statut górniczy. Od XV wieku działał tu browar, a piwo z Miedzianki było jedną z wizytówek miasta. Po 1945 roku ludność niemiecką wysiedlono, a w latach 1945–1954 radzieckie Zakłady Przemysłowe R-1 wydobyły w okolicy ok. 600 ton rudy uranu. Szkody górnicze sprawiły, że zdecydowano o likwidacji osady – w 1967 roku wysadzono kościół ewangelicki, a w 1972 roku przesiedlono ostatnich mieszkańców. Historię miejsca przypomniała szerokiej publiczności książka Filipa Springera „Miedzianka. Historia znikania” z 2011 roku. Spacer śladami dawnego miasta z przewodnikiem sudeckim pozwala zobaczyć to, czego nie ma już na mapie.